Defentsa-sistema
Herrixkako harresia izan zen orube horretan eraikitako lehen eraikuntza-elementua, eta, beraz, habitataren hirigintza-diseinua ez ezik, etxeen kokapen perimetrala ere baldintzatu zuen. Izan ere, okupazio-faserik antzinakoenetik, defentsa horren barneko paramentuari atxiki zitzaizkion etxeak. Indusketa arkeologikoak harresiaren 40 metro lineal azaleratu ditu; zabalera oso erregularra du, 150 eta 160 cm artekoa, perimetro osoan zehar. Eraikuntzari dagokionez, kalitate oneko hareharrizko bi paramenturen gainean altxatu eta egituratuta dago, eta harlanduxkoz egina dago (bistan eta lehorrean jarria); batzuetan, bloke handiak tartekatzen dira, metro bat baino gehiagoko zabalerakoak. Zirrikitua behar bezala trinkotutako harrizko matrize formarik gabe batek betetzen du, mota berekoak, harlanduxkoko blokeak zatitzearen ondoriozkoak. Harresiarekin bat egitean etxebizitzetako teilatuek izan zezaketen gutxieneko maldaren kalkuluen arabera, gotorlekuak 4 edo 5 metroko altuera izan zezakeela kalkulatzen da. Ziur aski, zuresi bat izango zuen gainean, barrualdean erronda egiteko bide bat ahalbidetuko zuena.

Habitataren segurtasun-itxitura osatzeko, lau angeluko oinplanoko dorreak jarriko ziren; harresiaren kanpoko paramentuari atxikita egongo ziren, ziur aski distantziakideak perimetro osoan zehar. Indusketa-eremuan bi aurkitu dira, 28 metrora bata bestetik. Eraikuntzari dagokionez, harresiaren material eta aparailu berdin-berdinak dituzte: hiru metroko zabalerako kanpo-paramentu bat, bistako blokez altxatua, eta betegarri trinkotua, lehorrean jarria.

Berbintzanako Las Eretasen binomioak (harresia eta dorreak), zalantzarik gabe herrixkaren defentsa aktiboa erraztuko zuenak (tiro gurutzatuak egin bailitezke etsaiaren aurka), “Els Vilars de Arbeca” (Lleida) gotorlekuaren antza du, bai alderdi morfologikoei, bai kronologikoei dagokionez (Lleidakoa Berbintzanakoa baino pixka bat zaharragoa da). Hala ere, gure kasuan, oraindik ez da dokumentatu bestelako kanpo-elementu poliorzetikorik (harresi eta dorreen aurrean kokatu ohi dira), hala nola hobiak eta iltzatutako harridun eremuak. Ez dugu, dena den, inolako zalantzarik, lautada alubial batean gaudenez, berehala aurkituko genituzkeela defentsa-teknika mota horiek harresiz kanpoko indusketa zabalduz gero.






